متن شکایت از کلاهبرداری اینترنتی باید به‌صورت دقیق، زمانی و مستند نوشته شود؛ یعنی مشخص کند چگونه با طرف مقابل آشنا شده‌اید، چه ادعایی مطرح شده، چه مبلغی پرداخت کرده‌اید، پول به کدام حساب رفته، پس از پرداخت چه اتفاقی افتاده و چه مدارکی در اختیار دارید. در پرونده‌های اینترنتی بهتر است از نوشتن عبارت‌های کلی یا اتهام‌های بدون مدرک خودداری شود و شرح ماجرا مطابق واقعیت پرونده تنظیم شود.
اگر موضوع شما شامل کارت‌به‌کارت، خرید اینترنتی، اینستاگرام، روبیکا، فیشینگ، برداشت غیرمجاز یا حساب جعلی است، مدارکی مانند اسکرین‌شات مکالمات، رسید بانکی، شماره کارت مقصد، نام کاربری، لینک صفحه، شماره تماس و فایل‌های مرتبط را قبل از حذف یا مسدود شدن حساب حفظ کنید.
برای مشاوره حقوقی درباره تنظیم شکواییه می‌توانید با دکتر محمد امیرنجات – دکتری حقوق خصوصی با شماره ۰۹۱۲۲۸۸۸۳۶۶ تماس بگیرید.
نشانی: تهران، سعادت‌آباد، بلوار دریا، پلاک ۳۰
در متن شکایت از کلاهبرداری اینترنتی، ابتدا نحوه آشنایی با فرد، ادعا یا وعده او، مبلغ پرداختی، شماره حساب یا کارت مقصد، زمان پرداخت و اتفاقات پس از آن را توضیح دهید. سپس مدارک خود را فهرست کنید و در پایان، تقاضای شناسایی مرتکب، رسیدگی قانونی و حسب مورد رد مال را مطرح کنید.
متن شکایت از کلاهبرداری اینترنتی باید چه بخش‌هایی داشته باشد؟
یک شکواییه خوب باید به این پرسش‌ها پاسخ دهد:
- چه کسی از شما پول گرفته؟
- اگر هویت او مشخص نیست، چه اطلاعاتی از او دارید؟
- چگونه با او آشنا شدید؟
- چه ادعایی مطرح کرده؟
- چرا به او اعتماد کردید؟
- مبلغ چقدر بوده؟
- وجه به چه حسابی منتقل شده؟
- تاریخ انتقال چه زمانی بوده؟
- بعد از پرداخت چه اتفاقی افتاده؟
- چه مدارکی دارید؟
بهتر است شکواییه با جملات کوتاه و روشن نوشته شود.
نمونه متن شکایت از کلاهبرداری اینترنتی
متن زیر یک نمونه عمومی است و باید با واقعیت پرونده شما تطبیق داده شود:
ریاست محترم دادسرای عمومی و انقلاب
با سلام و احترام
اینجانب .......... فرزند .......... به شماره ملی .......... به استحضار می‌رسانم:
در تاریخ .......... از طریق سایت / شبکه اجتماعی / پیام‌رسان .......... با شخصی که خود را .......... معرفی می‌کرد آشنا شدم. نامبرده با اعلام اینکه .......... و ارائه توضیحات و اطلاعات مربوط، اینجانب را به پرداخت مبلغ .......... تومان ترغیب کرد.
بر اساس توافق، مبلغ مذکور در تاریخ .......... از طریق کارت‌به‌کارت / انتقال بانکی / درگاه پرداخت به شماره کارت / حساب .......... واریز شد.
پس از انتقال وجه، شخص موردنظر از انجام تعهد خودداری کرده و حسب مورد پاسخگویی را متوقف، شماره تماس را خاموش، حساب کاربری را حذف یا ارتباط را قطع کرده است.
تصاویر مکالمات، رسید بانکی، شماره پیگیری تراکنش، مشخصات حساب مقصد، لینک صفحه / سایت / حساب کاربری و سایر مستندات موجود پیوست است.
با توجه به مراتب فوق، تقاضای بررسی موضوع، شناسایی مرتکب یا مرتکبان، انجام تحقیقات لازم، رسیدگی قانونی و اتخاذ تصمیم مقتضی را دارم.
نام و نام خانوادگی
امضا
تاریخ
آیا این متن برای همه پرونده‌ها مناسب است؟
خیر.
این متن یک قالب عمومی است. نوع شکایت باید بر اساس واقعیت پرونده تنظیم شود.
برای مثال، پرونده‌های زیر هر کدام جزئیات متفاوتی دارند:
- کلاهبرداری کارت‌به‌کارت؛
- خرید از فروشگاه اینترنتی؛
- کلاهبرداری در اینستاگرام؛
- کلاهبرداری در روبیکا؛
- برداشت غیرمجاز؛
- فیشینگ؛
- سرمایه‌گذاری جعلی؛
- جعل هویت؛
- کلاهبرداری ارز دیجیتال.
نمونه متن شکایت کلاهبرداری کارت به کارت
اگر موضوع مربوط به کارت‌به‌کارت است، متن می‌تواند به شکل زیر باشد:
اینجانب در تاریخ .......... از طریق .......... با شخصی آشنا شدم که خود را .......... معرفی کرد. وی با ادعای فروش کالا / ارائه خدمات / سرمایه‌گذاری / رزرو / انجام کار .......... از اینجانب درخواست کرد مبلغ .......... تومان به شماره کارت .......... واریز کنم.
اینجانب مبلغ مذکور را در تاریخ .......... از کارت شماره .......... به کارت مقصد .......... واریز کردم. شماره پیگیری تراکنش .......... است.
پس از پرداخت، نامبرده از انجام تعهد خودداری کرده و پاسخگویی را متوقف کرده است. رسید کارت‌به‌کارت، تصاویر مکالمات، شماره تماس، نام کاربری و سایر مدارک پیوست است.
تقاضای بررسی موضوع، شناسایی مرتکب و رسیدگی قانونی را دارم.
برای راهنمای کامل‌تر درباره این نوع پرونده، صفحه زیر را مطالعه کنید:
کلاهبرداری اینترنتی کارت به کارت
نمونه شکایت کلاهبرداری در روبیکا
اگر جرم در روبیکا رخ داده است، بهتر است اطلاعات زیر نیز در متن درج شود:
- نام کاربری حساب؛
- لینک کانال یا صفحه؛
- شماره تماس در صورت وجود؛
- تاریخ مکالمات؛
- رسید پرداخت؛
- اسکرین‌شات چت؛
- اطلاعات حساب بانکی.
نمونه:
اینجانب از طریق حساب کاربری .......... در پیام‌رسان روبیکا با شخصی آشنا شدم. وی با معرفی خود به عنوان .......... و ادعای .......... از اینجانب درخواست پرداخت مبلغ .......... تومان کرد.
وجه به شماره کارت .......... واریز شد. پس از پرداخت، شخص مذکور ارتباط خود را قطع و حساب / پیام‌های خود را حذف کرده است.
تصاویر مکالمات، مشخصات حساب کاربری، رسید بانکی و سایر مدارک موجود پیوست است.
تقاضای رسیدگی و شناسایی مرتکب را دارم.
برای توضیح کامل درباره نحوه پیگیری چنین پرونده‌ای، می‌توانید راهنمای پلیس فتا در روبیکا را در سایت حقوق‌دان مطالعه کنید.
برای سؤال از پلیس فتا آنلاین چه کنیم؟
اگر نمی‌دانید پرونده شما از چه نوعی است یا چه مدارکی باید آماده کنید، صفحه زیر می‌تواند راهنمای شما باشد:
ماده قانونی کلاهبرداری اینترنتی چیست؟
ماده ۷۴۱ قانون مجازات اسلامی یکی از مهم‌ترین مقررات درباره کلاهبرداری رایانه‌ای است.
این ماده مقرر می‌کند هر شخصی که به‌طور غیرمجاز از سامانه‌های رایانه‌ای یا مخابراتی و از طریق اقداماتی مانند وارد کردن، تغییر، محو، ایجاد یا متوقف کردن داده‌ها یا مختل کردن سامانه، وجه، مال، منفعت، خدمات یا امتیاز مالی تحصیل کند، علاوه بر رد مال، به مجازات مقرر محکوم می‌شود.
در نسخه تنقیحی قانون، برای این جرم حبس از یک تا پنج سال یا جزای نقدی مقرر یا هر دو مجازات پیش‌بینی شده است.
برای توضیح کامل‌تر درباره این موضوع:
ماده قانونی کلاهبرداری اینترنتی
را مطالعه کنید.
آیا هر کلاهبرداری اینترنتی مشمول ماده ۷۴۱ است؟
نه لزوماً.
این نکته بسیار مهم است. ماده ۷۴۱ ناظر به تحصیل مال از طریق استفاده غیرمجاز از سامانه یا داده است. بنابراین هر موردی که در اینترنت رخ می‌دهد الزاماً کلاهبرداری رایانه‌ای موضوع ماده ۷۴۱ نیست.
برای مثال اگر شخص صرفاً با دروغ و فریب در شبکه اجتماعی، شما را متقاعد به کارت‌به‌کارت کند، ممکن است موضوع از نظر حقوقی تحت مقررات دیگری بررسی شود.
به همین دلیل بهتر است در متن شکایت، واقعیت ماجرا را توضیح دهید و اصرار نداشته باشید حتماً عنوان خاصی به پرونده بدهید.
آیا باید در شکواییه ماده قانونی بنویسیم؟
اجباری نیست.
مهم‌تر از ذکر ماده قانونی، توضیح صحیح وقایع است.
شما باید بگویید:
- چه اتفاقی افتاده؛
- چه کسی پول گرفته؛
- چه وعده‌ای داده شده؛
- چه مدرکی دارید؛
- چه خسارتی وارد شده.
تشخیص عنوان مجرمانه و ماده قانونی با مرجع قضایی است.
چه مدارکی را به شکایت پیوست کنیم؟
- رسید انتقال وجه
- شماره کارت یا حساب مقصد
- شماره پیگیری تراکنش
- اسکرین‌شات کامل مکالمات
- نام کاربری فرد یا صفحه
- لینک صفحه یا سایت
- شماره تلفن
- تصویر آگهی
- فاکتور یا رسید خرید
- پیامک‌های بانکی
- فایل‌های صوتی یا تصویری
- ایمیل‌ها
آیا اسکرین‌شات برای شکایت کافی است؟
اسکرین‌شات می‌تواند مهم باشد، اما بهتر است تنها مدرک نباشد.
تا حد امکان:
- اصل پیام‌ها را نگه دارید؛
- فایل‌ها را ویرایش نکنید؛
- رسید بانکی را حفظ کنید؛
- لینک حساب را ذخیره کنید؛
- شماره تماس را نگه دارید.
اگر کلاهبردار حساب خود را حذف کرده باشد چه کنیم؟
حذف حساب مانع قطعی شکایت نیست.
اگر قبل از حذف:
- اسکرین‌شات گرفته‌اید؛
- رسید بانکی دارید؛
- شماره کارت دارید؛
- شماره تماس دارید؛
- نام کاربری را ذخیره کرده‌اید؛
همه این موارد را ارائه کنید.
اگر نام واقعی کلاهبردار را ندانیم چه؟
می‌توان شکایت را با اطلاعات موجود مطرح کرد.
برای مثال:
- نام کاربری؛
- شماره کارت؛
- شماره تلفن؛
- لینک سایت؛
- ایمیل؛
- حساب بانکی.
در صورت امکان، شناسایی فرد از طریق تحقیقات قانونی انجام می‌شود.
آیا صاحب کارت همان کلاهبردار است؟
نه لزوماً.
ممکن است شماره کارت متعلق به فرد دیگری باشد.
در متن شکواییه بهتر است بنویسید:
«وجه به شماره کارت … به نام … واریز شد.»
نه اینکه بدون دلیل قطعی بنویسید:
«صاحب کارت کلاهبردار است.»
نمونه متن شکایت برای فروشگاه اینترنتی
اینجانب در تاریخ .......... از فروشگاه اینترنتی / صفحه .......... کالای .......... را سفارش دادم. فروشنده درخواست کرد مبلغ .......... تومان به شماره کارت / حساب .......... پرداخت کنم.
پس از پرداخت وجه، کالا ارسال نشده و فروشنده پاسخگویی خود را متوقف کرده است. حسب بررسی انجام‌شده، اطلاعات ارائه‌شده از سوی فروشنده نیز محل تردید بوده است.
رسید پرداخت، فاکتور، تصاویر صفحه فروش، مکالمات و سایر مستندات پیوست است.
تقاضای بررسی و رسیدگی قانونی را دارم.
اگر کالا ارسال نشده، حتماً کلاهبرداری است؟
خیر.
عدم ارسال کالا همیشه کلاهبرداری نیست.
ممکن است:
- اختلاف قراردادی وجود داشته باشد؛
- تأخیر در تحویل رخ داده باشد؛
- فروشنده واقعاً کالا داشته باشد.
اما اگر شواهدی مثل هویت جعلی، اطلاعات دروغین، قطع کامل ارتباط یا دریافت وجه بدون وجود کالا وجود داشته باشد، موضوع کیفری جدی‌تر می‌شود.
نمونه شکایت از برداشت غیرمجاز
اینجانب در تاریخ .......... متوجه شدم مبلغ .......... تومان بدون اجازه از حساب / کارت اینجانب برداشت شده است.
پیش از برداشت، پیام / لینک / تماس مشکوکی دریافت کرده بودم و حسب بررسی، تراکنش مذکور بدون رضایت اینجانب انجام شده است.
پیامک بانکی، گردش حساب، اطلاعات تراکنش و سایر مستندات پیوست است.
تقاضای بررسی نحوه برداشت، شناسایی مرتکب و رسیدگی قانونی را دارم.
نمونه شکایت فیشینگ
در تاریخ .......... پیامی با عنوان .......... دریافت کردم که حاوی لینکی بود. پس از ورود به لینک، صفحه‌ای مشابه درگاه بانکی نمایش داده شد و اطلاعات بانکی وارد کردم.
متعاقباً مبلغ .......... تومان از حساب اینجانب برداشت شد.
تصویر پیام، لینک، پیامک‌های بانکی و اطلاعات تراکنش موجود است.
تقاضای شناسایی عامل یا عوامل و رسیدگی قانونی را دارم.
چه نکاتی را در متن شکایت ننویسیم؟
از این موارد خودداری کنید:
- اتهام قطعی به فردی که نقش او مشخص نیست؛
- حدس درباره هویت مرتکب؛
- تهدید طرف مقابل؛
- توهین؛
- اطلاعات غیرواقعی؛
- اغراق در میزان خسارت؛
- نسبت دادن مواد قانونی نامرتبط.
متن شکایت کوتاه بهتر است یا طولانی؟
متن باید کامل اما روشن باشد.
اگر شکواییه خیلی کوتاه باشد، ممکن است جزئیات مهم حذف شود.
اگر بیش از حد طولانی باشد، ممکن است اصل موضوع گم شود.
بهترین ساختار:
- نحوه آشنایی؛
- ادعای شخص؛
- پرداخت وجه؛
- اتفاق پس از پرداخت؛
- مدارک؛
- درخواست رسیدگی.
آیا مبلغ خسارت را باید دقیق بنویسیم؟
بله.
اگر چند پرداخت انجام داده‌اید، بهتر است هر تراکنش را جداگانه بنویسید.
مثلاً:
- ۵ میلیون تومان در تاریخ …
- ۱۰ میلیون تومان در تاریخ …
- ۳ میلیون تومان در تاریخ …
اگر چند شماره کارت وجود دارد چه؟
تمام شماره کارت‌ها و رسیدها را فهرست کنید.
بهتر است برای هر پرداخت:
- مبلغ؛
- تاریخ؛
- ساعت؛
- کارت مقصد؛
- شماره پیگیری
را مشخص کنید.
اگر پول به حساب واسطه رفته باشد چه؟
این موضوع را دقیقاً همان‌گونه که می‌دانید بنویسید.
مثلاً:
«وجه بنا بر درخواست شخص موردنظر به شماره کارت … متعلق به شخص دیگری واریز شد.»
درباره نقش صاحب حساب نتیجه‌گیری نکنید.
آیا متن شکایت باید رسمی باشد؟
بله، اما لازم نیست پیچیده باشد.
زبان ساده، حقوقی و محترمانه کافی است.
مثلاً:
درست:
«پس از دریافت وجه، نامبرده پاسخگویی را متوقف کرد.»
نامناسب:
«ایشان از اول قصد داشت سر من کلاه بگذارد و معلوم است حرفه‌ای است.»
برای پیگیری شکایت پلیس فتا چه کنیم؟
پس از جمع‌آوری مدارک، می‌توانید موضوع را از مسیرهای رسمی پلیس فتا گزارش کنید.
برای اطلاعات رسمی درباره جرایم سایبری می‌توانید به سایت رسمی پلیس فتا مراجعه کنید:
همچنین برای خدمات قضایی می‌توانید به:
درگاه خدمات الکترونیک قضایی عدل ایران
مراجعه کنید.
نقل قول معتبر قانونی درباره کلاهبرداری رایانه‌ای
ماده ۷۴۱ قانون مجازات اسلامی درباره تحصیل مال از طریق سامانه‌های رایانه‌ای مقرر کرده است:
«هر کس به طور غیرمجاز از سامانه‌های رایانه‌ای یا مخابراتی … وجه یا مال … تحصیل کند…»
متن قانون همچنین رد مال و مجازات کیفری را برای این رفتار پیش‌بینی کرده است.
سوالات متداول درباره متن شکایت از کلاهبرداری اینترنتی
متن شکایت از کلاهبرداری اینترنتی چگونه شروع شود؟
با معرفی خود و شرح کوتاه زمان و نحوه آشنایی با فرد شروع کنید.
آیا باید حتماً نام متهم را بدانیم؟
خیر. اطلاعاتی مانند شماره کارت، نام کاربری و شماره تماس را ارائه کنید.
آیا رسید کارت‌به‌کارت برای شکایت مهم است؟
بله. رسید پرداخت یکی از مهم‌ترین مدارک مالی است.
آیا اسکرین‌شات چت قابل استفاده است؟
بله، اما بهتر است اصل پیام‌ها نیز حفظ شوند.
آیا هر خرید ناموفق کلاهبرداری است؟
خیر. ممکن است اختلاف حقوقی باشد.
آیا ماده ۷۴۱ برای همه کلاهبرداری‌های اینترنتی است؟
خیر. این ماده شرایط خاص مربوط به استفاده غیرمجاز از سامانه یا داده را دارد.
برای کلاهبرداری کارت‌به‌کارت چه بخوانیم؟
راهنمای کلاهبرداری اینترنتی کارت به کارت را مطالعه کنید.
برای اطلاع از ماده قانونی چه بخوانیم؟
صفحه ماده قانونی کلاهبرداری اینترنتی را ببینید.
جمع‌بندی
متن شکایت از کلاهبرداری اینترنتی باید دقیق، مستند و به ترتیب زمان باشد. بهتر است مشخص کنید چگونه با فرد آشنا شده‌اید، چه وعده‌ای داده، چه مبلغی پرداخت شده، پول به کدام حساب رفته و بعد از پرداخت چه اتفاقی افتاده است.
همچنین اسکرین‌شات مکالمات، رسید بانکی، شماره کارت، لینک صفحه، نام کاربری و سایر مدارک را حفظ کنید.
برای پرونده‌های مربوط به کارت‌به‌کارت می‌توانید صفحه کلاهبرداری اینترنتی کارت به کارت را بخوانید و برای بررسی مواد قانونی نیز صفحه ماده قانونی کلاهبرداری اینترنتی را ببینید.
در پرونده‌های مرتبط با روبیکا نیز راهنمای پلیس فتا در روبیکا و برای پرسش‌های عمومی، صفحه سوال از پلیس فتا آنلاین در hoghooghdaan.com قابل استفاده است.
برای مشاوره حقوقی می‌توانید با دکتر محمد امیرنجات – دکتری حقوق خصوصی با شماره ۰۹۱۲۲۸۸۸۳۶۶ تماس بگیرید.
نشانی: تهران، سعادت‌آباد، بلوار دریا، پلاک ۳۰
منابع معتبر
- سایت رسمی پلیس فتا
- درگاه رسمی خدمات الکترونیک قضایی عدل ایران
- قانون جرایم رایانه‌ای مصوب ۱۳۸۸ و مواد الحاقی به قانون مجازات اسلامی.
- ماده ۷۴۱ قانون مجازات اسلامی در خصوص کلاهبرداری مرتبط با سامانه‌های رایانه‌ای و مخابراتی.
